RSS 2.0
Home Thema's Hygiëne Voor de organisatie Praktijkverhalen Slechts sporadisch infecties in de verpleeghuizen van Rivas

Hygiëne

Slechts sporadisch infecties in de verpleeghuizen van Rivas

Rivas Zorggroep laat zien dat een systematische aanpak van hygiëne en infectiepreventie aantoonbaar infecties vermindert en daarmee een bijdrage levert aan het voorkomen van antibioticaresistentie. Registratie van besmette bewoners en de daarop volgende maatregelen vormen hiervoor de basis. Rivas Zorggroep bestaat onder andere uit het Beatrixziekenhuis in Gorinchem met tien locaties voor verpleeghuiszorg en is de eerste zorgorganisatie in Nederland die met alle locaties JCI is geaccrediteerd.

Steeds complexere zorgvraag

In de discussie over kwaliteit in het verpleeghuis klinkt regelmatig de boodschap: dit is het huis van de bewoner, die moet hier net zo kunnen wonen als thuis. Maar het is natuurlijk toch niet helemaal zoals thuis, stelt deskundige infectiepreventie Leo Pors van Rivas. 'De mensen die in verpleeghuizen wonen hebben een steeds complexere zorgvraag', zegt hij.

Rivas Zorggroep'We zien vaker dat bewoners drager zijn van bacteriën, mogelijk zelfs van resistente stammen. Bewoners isoleren is dan ook vaker aan de orde dan in het verleden. Gelukkig heeft isoleren in het verpleeghuis wel een andere invulling dan in het ziekenhuis. Daar wordt strikt geïsoleerd verpleegd in een kamer met onderdruk, een sluis en beschermende kleding bij ieder patiëntencontact. In het verpleeghuis betekent strikte isolatie alleen de deur sluiten en beschermende kleding aan als de bewoner moet worden verzorgd of het bed moet worden opgemaakt. Verder blijft de deur gewoon open en mag de bewoner zich ook in het sociaal verkeer blijven begeven. Als de basis in acht worden genomen, is het besmettingsrisico nagenoeg nul. Dit kan ik met zekerheid zeggen, gebaseerd op onderzoek en jarenlange registratie.'

Werkgroep Infectie Preventie

Dat Rivas hierin met zelfvertrouwen kan handelen, heeft ook te maken met de duidelijkheid die de Werkgroep Infectie Preventie (WIP) biedt. Arts-microbioloog Roel Streefkerk, Regionaal Laboratorium Medische Microbiologie Dordrecht Gorinchem, (RLM): 'De WIP heeft goed ingespeeld op de verschillen tussen ziekenhuizen en verpleeghuizen door voor beide afzonderlijke richtlijnen op te stellen over hygiëne en infectiepreventie. Natuurlijk moet je die richtlijn als verpleeghuis wel vertalen naar je eigen praktijksituatie, maar als je dat doet weet je zeker dat je zorgvuldig werkt en de risico’s zo beperkt mogelijk houdt.'

Het belang van registratie

In die vertaling naar de praktijksituatie speelt registratie een belangrijke rol. 'Over het percentage besmette bewoners in verpleeghuizen doen veel verhalen de ronde', zegt Pors. 'Je kunt echter alleen actie ondernemen op basis van feiten. Dat Rivas actief is met registratie, heeft veel te maken met het feit dat wij voor de hele organisatie JCI-geaccrediteerd zijn. Hygiëne en infectiepreventie speelt in die accreditatie een belangrijke rol en JCI neemt daarbij geen genoegen met een steekproef. De aanpak is streng: je moet je risico’s gericht in kaart brengen, zodat je er ook gericht actie op kunt ondernemen.'

  • JCI staat voor Joint Commission International. JCI heeft als uitgangspunt continu willen verbeteren en gaat daarbij uit van zes centrale patiëntveiligheidsdoelen. Meer informatie is te vinden op de website van JCI

Meten = weten

Pors: 'Wij hebben daarom eerst in kaart gebracht wat de meest voorkomende infecties zijn. In het verpleeghuis zijn dat urineweginfecties, infecties van decubituswonden en van chirurgische wonden. In de thuiszorg komen daar nog de luchtweginfecties bij. Vervolgens zijn we in een aantal revalidatiecentra en een paar verpleeghuizen gaan registreren, als basis om trends te kunnen vaststellen. We hebben dat gedurende een aantal maanden gedaan en de gegevens iedere maand in multidisciplinair overleg geanalyseerd.'

De uitkomst: bleken zich slechts sporadisch voor te doen. 'Toen we dat wisten, konden we veilig de focus verleggen naar andere locaties, waar we precies dezelfde trend zagen', zegt Streefkerk. 'Dat was voor ons het sein dat we veilig konden overgaan op puntprevalentiemeting. We hebben dit gedaan in één locatie en daar kwam uit dat twee bewoners antibiotica kregen en dat bij de andere bewoners geen infecties werden gevonden. Dit bevestigde ons eerdere beeld.'

Alle aandacht geven

Drie jaar intensief werken om de JCI-accreditatie te krijgen, heeft dus zijn vruchten afgeworpen. 'Het heeft gerichte aandacht gegeven aan ', zegt Pors. 'Natuurlijk verslapt die weer als je die accreditatie hebt bereikt, maar in 2018 volgt de her-accreditatie en in de aanloop daar naartoe komt het weer volop in de aandacht te staan.'

Streefkerk vult aan: 'We gaan daarvoor ook weer hygiëneaudits lopen. En het mooie is dat we daarbij niet alleen de deskundige infectiepreventie betrekken als auditor, maar professionals van alle disciplines. Het is dus voorstelbaar dat een kinderarts een audit doet in een verpleeghuis. Dit verhoogt het bewustzijn bij alle disciplines.'

Elektronisch ketendossier

De registratie zoals Pors die hierboven beschreef, wordt niet door alle verpleeghuizen toegepast. Ziekenhuizen gebruiken het registratiesysteem PREZIES voor de surveillance van zorginfecties en verpleeghuizen kunnen SNIV gebruiken. 'Bij SNIV registreer je tweemaal per jaar', zegt Pors. 'En daar schrikken veel verpleeghuizen voor terug, omdat je in één dag al je bewoners in kaart moet brengen.’ Streefkerk vult aan: ‘Dat lukt je nauwelijks als je op alle locaties in de kaartenbakken de informatie bij elkaar moet zoeken.'

Dit laatste hoeft Rivas niet te doen, omdat het over een elektronisch ketendossier beschikt. 'Alle relevante informatie over een bewoner, van thuiszorg tot IC en terug, is voor iedere betrokken professional inzichtelijk', zegt Streefkerk. 'Ik denk dat het feit dat we dit ketendossier hebben redelijk uniek is voor de Nederlandse VVT-sector. Net als het feit dat Rivas voor de hele zorgketen waarin het actief is - thuiszorg, verpleeghuiszorg, ziekenhuiszorg - werkt met één afdeling infectiepreventie die de hele keten verzorgt.'

Het ketendossier garandeert dat voor mensen die in een verpleeghuis van Rivas worden opgenomen, maar al via de thuiszorg met de organisatie bekend zijn, de infectierisico’s al in kaart zijn gebracht. Bij nieuwe cliënten vindt bij risicogroepen screening aan de poort plaats. 'Zo kunnen we met gerichte preventie doorgaans problemen voorblijven', zegt Streefkerk. 'En waar toch inzet van antibiotica nodig is, kunnen we veelal volstaan met smalspectrum antibiotica en hoeven we geen reservemiddelen in te zetten.'

JOUW REACTIE
Wil je een link invoegen in de tekst? Zet de link tussen vierkante haken: [www.zorgvoorbeter.nl]



 Security code