Samenwerken in de wijk

Langdurige zorg voor thuiswonende ouderen

Wat zijn de uitgangspunten van de langdurige zorg voor thuiswonende ouderen? Hoe is de wetgeving geregeld en wat zijn de effecten voor de gebruikers van deze wetten? 

Langdurige zorg voor thuiswonende ouderen is gericht op kwaliteit van leven en zelfredzaamheid. Wijkteams en de gemeente kijken naar wat mensen (nog) wel kunnen in plaats van wat zij niet kunnen. Als er ondersteuning nodig is, wordt eerst gekeken naar de mogelijkheden van het eigen, sociale netwerk. Als ouderen ook met steun van de omgeving niet (meer) zelfredzaam kunnen zijn, wordt passende ondersteuning en zorg geregeld. De meest kwetsbare mensen krijgen zorg in een intramurale omgeving. 

Langdurige zorg voor thuiswonende ouderen

Cijfers ouderen in Nederland

vergrijzing toename 65-plussersVolgens de CBS Bevolkingsprognose neemt het aantal 65-plussers sterk toe: van 2,7 miljoen 65-plussers in 2012 naar 4,7 miljoen in 2041 (vergrijzing). Tot 2060 blijft het aantal schommelen rond 4,7 miljoen. De komende jaren zal vooral het aandeel 65-79-jarigen op de totale bevolking sterk stijgen. Vanaf 2025 neemt ook de groep 80-plussers sterk toe (dubbele vergrijzing). In 2040, het hoogtepunt van het aantal 65-plussers, is naar schatting 26 procent van de bevolking 65-plusser, waarvan een derde ouder is dan 80 jaar. In 2012 waren er 686.227 mensen van 80 jaar of ouder, in 2040 zijn dat er 1.554.742.

Wetgeving langdurige zorg

De langdurige zorg is geregeld in vijf wetten:

  • de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) 
  • de Jeugdwet (gemeente)
  • de Zorgverzekeringswet (Zvw)
  • de Wet langdurige zorg (Wlz)
  • de Participatiewet 

Wat valt er onder welke wet? Voor wie zijn de wetten bedoeld? En wie voeren ze uit? Lees meer over deze 5 weten op de pagina 'Wetgeving: hoe is de langdurige zorg georganiseerd?' op Zorg voor Beter

E-learning: wetgeving en financiering ouderenzorg

Weet jij alles over de Wet maatschappelijke ondersteuning, de Zorgverzekeringswet en de Wet langdurige zorg? Doe in 30 minuten deze gratis e-learning en ontvang een digitaal certificaat. De e-learning is ontwikkeld door het Van Kleef Instituut en LOCOmotion met financiering van ZonMw.

Doe de e-learning 'wetgeving en financiering ouderenzorg' op FreeLearning.nl

Onderzoeksresultaten decentralisaties

Wat zijn de gevolgen van de wijkgerichte integrale aanpak van zorg en ondersteuning? Het Sociaal en Cultureel Planbureau en het Centraal Planbureau doen onderzoek naar de effecten en de ervaringen van de betrokkenen: cliënten, mantelzorgers en beroepskrachten.

SCP-rapportages sociaal domein 

Het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) meet sinds de decentralisaties in 2015 welk effect de Wmo, Jeugdwet en Participatiewet hebben op de gebruikers van deze wetten. Gekeken wordt onder meer naar de zelfredzaamheid, kwetsbaarheid, eenzaamheid en kwaliteit van leven van burgers. Bekijk de rapportages: 

SCP-rapportage hervorming langdurige zorg

Landelijke evaluatie van het Sociaal en Cultureel Planbureau waarbij onderzocht is welke ontwikkelingen sinds 1 januari 2015 hebben plaatsgevonden in de zorg en ondersteuning en welke ervaringen verschillende betrokkenen (zorgvragers, mantelzorgers, gemeenten, zorgverleners, indicatiestellers en cliëntondersteuners) hiermee hebben. De belangrijkste conclusies: 

  • meer maatwerk in de Wmo
  • meer regie voor bewoners in een instelling
  • mensen die thuiswonen ervaren nog niet veel van de verandering. Hun kwaliteit van leven, participatie in de samenleving en redzaamheid zijn hetzelfde gebleven.
  • overbelasting van mantelzorgers is toegenomen
  • eenzaamheid is toegenomen
  • professionals (vooral in de eerste lijn) ervaren een hogere werkdruk
  • professionals en cliënten vinden dat afstemming op het grensvlak van de nieuwe wetten (Wmo, Jeugdwet, Zvw, Wlz en Participatiewet) nog beter kan
  • de houdbaarheid van ons zorgsysteem ljikt verbeterd. De groei van de uitgaven aan de zorg is verminderd.

Naar de rapportage Hervorming langdurige zorg (2018)

Centraal Planbureau: wijkteambenadering nader bekeken

Gemeenten zetten wijkteams in om de zorg dicht bij de cliënt te organiseren, bijvoorbeeld via mantelzorgers. Alleen als dit niet mogelijk is, wordt professionele zorg ingezet. Eén van de doelen van de hervormingen was: de (groei) van de zorgkosten verminderen. Uit onderzoek van het Centraal Planbureau blijkt dat in de meeste gemeenten het aantal doorverwijzingen naar professionele zorg over de periode 2015-2017 is toegenomen. In gemeenten met wijkteams is het aantal doorverwijzingen in deze periode met 14% harder gestegen dan in gemeenten zonder wijkteams.

Het lijkt erop dat de inzet van wijkteams leidt tot meer doorverwijzingen. Kanttekening hierbij is dat gemeenten met alleen een Wmo-loket een andere type gemeenten zijn dan gemeenten met (wijk)teams. Het voornaamste verschil is dat gemeenten met wijkteams groter zijn qua bevolkingsomvang en een kwetsbaardere doelgroep bedienen.

Download het onderzoek De wijkteambenadering nader bekeken (pdf, 2019) 

JOUW REACTIE
Wil je een link invoegen in de tekst? Zet de link tussen vierkante haken: [www.zorgvoorbeter.nl]





Zorg voor Beter gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren.
Ik ga akkoord met het plaatsen van cookies (inclusief tracking cookies).
Niet akkoord en lees meer