Kennisplein voor verpleging, verzorging, zorg thuis en eerste lijn
Home Thema's Persoonsgerichte zorg Verbeteren Hulpmiddelen samen beslissen

Persoonsgerichte zorg

Hulpmiddelen samen beslissen

Wil je samen beslissen (meer) toepassen in de zorg voor jouw cliënt? Wil je jouw team of organisatie hierin meenemen? Deze materialen voor ouderen en chronisch zieken helpen je op weg.

Cijfers over samen beslissen

Samen beslissen met ouderenCliënten weten zelf welke zorg het beste aansluit op hun wensen en situatie. Wat de beste beslissing is, kan per cliënt verschillen. De meeste cliënten willen samen een besluit nemen over zorg en behandeling. Volgens recente cijfers van de Patiëntenfederatie Nederland (2017) wil 67% van de cliënten altijd meebeslissen en 27% wil dat soms. ‘Ik ken mezelf het best,’ is de meest genoemde reden. Lees de cijfers van de Patiëntenfederatie (pdf, 2017)

Terug naar boven

E-learnings samen beslissen voor geriater en patiënt

Voor ouderen met meerdere aandoeningen tegelijk (multimorbiditeit) is samen beslissen belangrijk. Onder andere omdat functioneren en kwaliteit van leven voor hen vaak belangrijker zijn dan genezing en levensduur. Om te zorgen dat het gesprek tussen arts en patiënt van beide kanten goed gevoerd wordt, hebben DialogueTrainer en Vilans, samen met de Universiteit Utrecht, twee e-learnings ontwikkeld: één voor zorgverleners van de afdeling geriatrie (ziekenhuiszorg) en één voor patiënten. De e-learnings zijn gericht op ouderen met multimorbiditeit. In beide e-learnings staat het stappenplan ‘samen beslissen' (zie hieronder) centraal.

e-learnings samen beslissen

Naar de e-learnings voor zorgverleners geriatrie en patiënten op de website samenbeslissen.dialoguetrainer.com

Terug naar boven

Stappenplan samen beslissen (gespreksmodel)

Hoe zorg je ervoor dat het proces van samen beslissen ook echt tot stand komt? In de publicatie ‘Samen beslissen met kwetsbare ouderen’ lees je een beschrijving van een gespreksmodel in 6 stappen. Het model is ontwikkeld voor verschillende disciplines in de ouderenzorg: huisartsen, praktijkondersteuners, verpleegkundigen, verzorgenden, ziekenhuisartsen en specialisten.

Gespreksmodel in 6 stappen

De publicatie beschrijft in 6 stappen hoe je het proces van samen beslissen kunt vormgeven, met do’s en don’t s uit de praktijk. Uit het praktijkonderzoek kwam bijvoorbeeld naar voren dat ouderen expliciet uitgenodigd willen worden om te vertellen over hun situatie, zorgen en wensen. Ook de timing is heel belangrijk: neem er de tijd voor. Sommige cliënten klappen dicht als ze het idee hebben dat het allemaal snel en tussendoor moet. Zo zijn er nog veel meer do’s en don'ts en succesfactoren. Lees ze in de publicatie 'Samen beslissen met kwetsbare ouderen' of bekijk het filmpje:

Download het stappenplan samen beslissen (pdf, 2018)

https://www.youtube.com/watch?v=InqjLiAeHo8

Terug naar boven

Quiz samen beslissen

Naast een infographic is ook een quiz ontwikkeld over samen beslissen. De quiz 'Samen beslissen met ouderen' laat zien hoe je de 6 stappen uit het gespreksmodel kunt toepassen in de praktijk. Neem jij samen met jouw cliënt de juiste beslissing over zorg en behandeling? En doe je dat op een voor de cliënt prettige manier? Speel de quiz en ontdek of je cliënt blij is met jouw aanpak.
Speel de quiz

Terug naar boven

Onderzoek naar samen beslissen

De infographic en de quiz zijn gebaseerd op onderzoek van het Radboudumc en praktijkonderzoek van Ruth Pel-Littel, expert samen beslissen bij Vilans, in samenwerking met de Universiteit van Amsterdam (UvA) en het Academisch Medisch Centrum (AMC). Meer over het onderzoek van het RadbouwUMC lees je in het artikel 'Samen beslissen met kwetsbare ouderen' (pdf, 2017) dat verscheen in Nursing Academy O&T.

Terug naar boven

Samen beslissen volgens zorgverleners 

Wat zijn de ervaringen en meningen van zorgprofessionals over samen beslissen met ouderen? Vilans-onderzoekers Cynthia Hofman, Ruth Pel en Lotte Bergen vroegen zorgverleners naar hun visie: wat versta je onder samen beslissen? Wat levert het op en wat maakt het ingewikkeld? Welke belemmerende factoren zie je? En wat bevordert het proces van samen beslissen? Het onderzoek leverde een overzichtelijke infographic op: 

Infographic samen beslissen zorgverleners

Download de infographic Samen beslissen met ouderen (pdf)

De antwoorden van de zorgverleners laten zien dat samen beslissen voor hen een belangrijk onderdeel is van persoonsgerichte zorg en persoonsgericht werken. Zorgverleners geven aan dat zij op die manier echt van betekenis kunnen zijn. Zij kunnen zorg bieden die past bij de wensen, behoeften en verlangens van de oudere. Hij of zij ervaart goede zorg en een goede kwaliteit van leven.

Terug naar boven

Patiëntenfolder voorbereiding op gesprek

Een ander resultaat van dit onderzoek is een patiëntenfolder. De cliënt én mantelzorger kunnen ter voorbereiding op een gesprek met de zorgverlener alvast nadenken over vragen als: Wat wilt u bespreken? Hoe ziet uw dag eruit? Welk cijfer geeft u uw leven? De patiëntenfolder 'Samen beslissen met kwetsbare ouderen' is gratis te gebruiken.
Download de patiëntenfolder (pdf) 

Terug naar boven

Placemat voor zorgverleners

Voor zorgverleners, zorgmedewerkers en artsen is er een placemat ontwikkeld, waarbij je in één oogopslag alle stappen van samen beslissen met kwetsbare ouderen ziet. Bij iedere stap staan handige voorbeeldzinnen die je direct kunt gebruiken. Print 'm uit, en leg hem als geheugensteuntje op je bureau.
Download de placemat (pdf)

Terug naar boven

Handreiking gezamenlijke besluitvorming 1e lijn

Handreiking voor eerstelijns zorgprofessionals om het proces van gezamenlijke besluitvorming in de huisartsenpraktijk comfortabeler te laten verlopen. De handreiking is bedoeld voor cliënten en ouderen met één of meerdere chronische aandoeningen. In de handreiking lees je meer over vier onderdelen van samen beslissen:

  • Voorbereiden.
  • Samen doelen opstellen.
  • Samen zorgafspraken maken.
  • Afspraken uitvoeren en evalueren.

Vier casussen

Ook beschrijft de handleiding vier praktijkcasussen. Zoals mevrouw O. van 63 jaar die al 10 jaar COPD heeft en samen met de POH bespreekt hoe het gaat en wat zij zou willen in de toekomst. En de heer Pieters die met een hoog cholesterolgehalte bij de huisarts komt en samen met de huisarts de risico’s op hart- en vaatziekte doorneemt en de opties om zijn leefstijl te verbeteren.
Download de Handreiking Gezamenlijke besluitvorming (pdf, 2016)

Terug naar boven

Gesprekshandleiding Samen beslissen 1e lijn

Deze gesprekshandleiding voor de eerstelijn volgt drie stappen die de kern vormen van persoonsgerichte zorg:

  1. Agenda bepalen.
  2. Doelen en acties formuleren.
  3. Vervolgstappen organiseren.

Ook biedt de handleiding voorbeeldvragen en tips. Ontwikkeld door Vilans, samen met cliënten, experts en zorgverleners. Er is ook een gesprekshandleiding voor cliënten, met ruimte voor het opschrijven van gesprekspunten, doelen en acties.
Download de Gesprekshandleiding zorgverleners (pdf, 2015)
Download de Gesprekshandleiding voor cliënten (pdf, 2015)

Terug naar boven

Lees meer op Zorg voor Beter

JOUW REACTIE
Wil je een link invoegen in de tekst? Zet de link tussen vierkante haken: [www.zorgvoorbeter.nl]





Ruth Pel-Littel

mail | meer info

r.pel@vilans.nl

Lees meer

Ruth Pel-Littel

Gratis nieuwsbrief

Meld je aan voor de gratis wekelijkse nieuwsbrief.

Bekijk nieuwsbrieven

Gratis nieuwsbrief

Meld je aan voor de gratis wekelijkse nieuwsbrief.

Bekijk nieuwsbrieven

Zorg voor Beter gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren.
Ik ga akkoord met het plaatsen van cookies (inclusief tracking cookies).
Niet akkoord en lees meer