Zorg voor Beter gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren.
Ik ga akkoord met het plaatsen van cookies (inclusief tracking cookies).
Niet akkoord en lees meer

Welbevinden en levensvragen

Omgaan met het levenseinde en de dood

Bij het levenseinde komen allerlei levensvragen de hoek omkijken. Heb ik het wel goed gedaan? Zijn alle zaken goed afgerond? Wat laat ik achter? Bij de zorgmedewerker leven vragen als: Wanneer en met wie wil de cliënt erover spreken, welke naasten zijn er bij de situatie betrokken?

Korte film: Praat erover

Sterven hoort, net als geboren worden, bij het leven. Maar we denken liever niet aan dood gaan. Toch overkomt het ons allemaal. Laten we ons overvallen als de tijd daar is, of krijgt het onderwerp al eerder een plaats in onze gesprekken en in ons leven? De film 'Praat erover' maakt duidelijk dat het belangrijk is dat cliënten tijdig hun wensen voor het levenseinde kenbaar maken. De film is gemaakt in samenwerking met de coalitie Van Betekenis tot het Einde

https://youtu.be/rTJcE7zlKOs

Literatuur

  • Onderzoek Regie over plaats van sterven (pdf) naar welke samenhangen of verschuivingen zichtbaar zijn in de keuze van plaatsen van overlijden van 2004 tot 2013 in Nederland. Door Berdine Koekoek (Universiteit Utrecht) in opdracht van VPTZ Nederland.
  • De Wijzer bij Overlijden (pdf) biedt een handreiking voor weloverwogen structuur rondom alle aspecten van het overlijden. Met uitgebreide beschrijvingen van gewoonten en rituelen rondom een overlijden vanuit verschillende culturen en levensovertuigingen.
  • Boekje Rondom Jou, geschreven door Emmy Davids. Rondom Jou combineert verschillende functies voor familie en naasten tijdens het waken bij een stervende.
  • Publicatie Moet alles wat kan? Over medische behandelingen (ZonMw).
  • Materialen over het bespreken van het levenseinde met migranten ontwikkeld door De VPTZ.
  • Publicatie Tijdig spreken over het levenseinde (pdf, KNMG). Handreiking om met de patiënt het gesprek aan te gaan over grenzen, wensen en verwachtingen rond het levenseinde.

Organisaties

  • European Association for Palliative Care: Taskforce Spiritual Care in Palliative Care doet o.a. onderzoek naar spirituele zorg in de palliatieve zorg en houdt regelmatig bijeenkomsten.
  • De coalitie Van Betekenis tot het Einde stimuleert dat mensen open en bewust omgaan met het feit dat het leven eindig is. Dit betreft onderwerpen als goed oud worden, medicalisering van de dood, onmacht rond kwetsbaarheid en verlies, (te lang) doorbehandelen en de alledaagsheid van sterven en dood.
    Zie ook de folder van de Beweging Van Betekenis tot het einde (pdf)
  • Stichting STEM staat voor STerven op je Eigen Manier en is opgericht door praktijkmensen uit de medische zorg. STEM haalt sterven uit de taboe- en medische sfeer door mensen te stimuleren over sterven te praten en handvatten te bieden hoe ze dat kunnen doen en brengt zorg en mensen bij elkaar. Onderzoeksbureau Motivaction deed onderzoek naar visies op sterven. Gebruik de  filmpjes die de vijf visies in beeld brengen om dit onderwerp bespreekbaar te maken.

Lees meer op Zorg voor Beter

Spreken over het levenseinde maakt ook onderdeel uit van palliatieve zorg. Zie de voor meer informatie.

JOUW REACTIE
Wil je een link invoegen in de tekst? Zet de link tussen vierkante haken: [www.zorgvoorbeter.nl]





Rinske Boomstra

mail | meer info

r.boomstra@vilans.nl

Lees meer

NieuwsWelbevinden en levensvragen

Meer nieuws

Gratis nieuwsbrief

Meld je aan voor de gratis wekelijkse nieuwsbrief.

Bekijk nieuwsbrieven

Trainingswinkel

Volg een training over aandacht voor welbevinden, zingeving en levensvragen van Expertisenetwerk Levensvragen en Ouderen.
Trainingswinkel op website Reliëf