De overgang van Zvw naar Wlz-thuis in de praktijk
Gepubliceerd op: 06-07-2026
De overgang van zorg vanuit de Zorgverzekeringswet (Zvw) naar de Wet langdurige zorg (Wlz) is voor cliënten, naasten en zorgprofessionals vaak een grote stap. Onderzoek laat zien dat goede samenwerking, de mogelijkheden van Wlz-zorg thuis en een zorgvuldig aanvraagproces belangrijk zijn voor een soepele overgang.
Uitdagingen in de praktijk
De overgang naar de Wlz gaat niet altijd gemakkelijk. Wijkverpleegkundigen lopen tegen verschillende problemen aan.
- Cliënten en naasten weten vaak niet goed wat het verschil is tussen de Zvw en de Wlz, bijvoorbeeld dat er een hogere eigen bijdrage kan zijn.
- Soms zien cliënten en naasten nog niet waarom een Wlz-aanvraag nodig is, terwijl de wijkverpleegkundige denkt dat dit wel zo is.
- De voorwaarden voor een Wlz-indicatie zijn niet altijd duidelijk. Dit kan zorgen voor onzekerheid en vertraging.
Ook het aanvragen van de Wlz kost veel tijd. Het verzamelen van informatie en het invullen van formulieren vraagt veel administratie. Als een aanvraag wordt afgewezen, geeft dit vaak frustratie. Wijkverpleegkundigen hebben soms het gevoel dat de zorg vanuit de Wlz beter past bij wat de cliënt nodig heeft. Dit gevoel ontstaat wanneer de zorg vanuit de Zvw minder goed aansluit op de zorgvraag.
Over het onderzoek
Dit afstudeeronderzoek is uitgevoerd door 4 studenten van de HAN: Kiki Mulder, Marlijn Beernink, Yasmin Polman en Dayna Martina. Zij werden vanuit de HAN begeleid door Sandra Jellema (senior onderzoeker) en vanuit Vilans door Barbara de Groen (expert langdurende zorg thuis).
Wat helpt bij een soepele overgang?
Uit het onderzoek komen 3 belangrijke succesfactoren naar voren:
Succesfactor 1. Goede samenwerking en afstemming
Samenwerken en regelmatig overleggen met alle betrokkenen is belangrijk. Denk aan wijkverpleegkundigen, huisartsen, zorgtrajectbegeleiders, casemanagers, het CIZ, cliënten en naasten. Dit zorgt voor betere zorg.
Succesfactor 2. Mogelijkheden van Wlz-zorg thuis
De Wlz biedt meer mogelijkheden voor langdurige en complexe zorg. Hierdoor kunnen cliënten vaak langer en veilig thuis blijven wonen.
Succesfactor 3. Een zorgvuldig aanvraagproces
De aanvraag kost tijd, maar helpt ook om de situatie van de cliënt goed in kaart te brengen. Een duidelijke en goed onderbouwde aanvraag maakt de zorgbehoefte beter zichtbaar.
Het juiste moment herkennen
Volgens wijkverpleegkundigen is er geen vast moment waarop een cliënt moet overstappen naar de Wlz. Meestal gaat het om een combinatie van factoren. Denk aan een grotere zorgvraag, afname van eigen regie, de behoefte aan 24-uurs toezicht of een kwetsbare thuissituatie.
Wijkverpleegkundigen proberen dit moment goed te herkennen. Zij bezoeken cliënten regelmatig, bekijken rapportages en houden contact met familie. Op deze manier proberen zij te voorkomen dat een aanvraag voor de Wlz te laat wordt gedaan.
Wat kunnen wijkverpleegkundigen doen?
- Let op veranderingen in de zorgbehoefte en bespreek dit op tijd met cliënten en naasten.
- Betrek familie actief bij evaluaties en beslissingen.
- Zorg voor korte lijnen in de communicatie met andere betrokken professionals.
- Informeer cliënten op tijd en volledig over de gevolgen van een Wlz-indicatie, zoals de eigen bijdrage.
- Houd rekening met onverwachte situaties die de zorgvraag snel groter kunnen maken, hiermee voorkom je een crisisopname.
- Gebruik vaste evaluatiemomenten om een aanvraag goed voor te bereiden.
- Let tijdens de overgang op de continuïteit van zorg en probeer vertrouwde zorgverleners te behouden.
Interesse in het hele onderzoek?
Wil je het volledige onderzoek van de HAN‑studenten lezen? Neem dan per mail contact op met Barbara de Groen.