Naar hoofdinhoud Naar footer

De mens met dementie zien & horen

Gepubliceerd op: 16-11-2026

Met deze werkvorm sta je als team stil bij situaties met mensen met dementie. Niet de dementie staat centraal, maar de mens: wie is iemand? Wat is belangrijk voor diegene? En wat probeert die persoon duidelijk te maken? Met een reflectieformulier en 4 reflectiekaarten leer je van elkaars ervaringen.

In het kort

Type tool

Hulpmateriaal

Voor wie

Verzorgenden, Verpleegkundigen

Cliëntgroep

Ziekte van Alzheimer, Ouderen, Dementie

Soort kennis

Praktijk

Ontwikkelaar

De mens met dementie zien & horen is een werkvorm waarmee je samen reflecteert op situaties met iemand met dementie. De werkvorm bestaat uit:

  • Een reflectieformulier: hierop leg je kort een situatie vast die je is bijgebleven.
  • 4 reflectiekaarten: Opmerken, Doen, Ervaren en Leren. Op elke kaart staan 3 vragen die helpen om de situatie samen verder te bespreken.
  • Een instructie voor de gespreksleider.

Je gebruikt de werkvorm in het teamoverleg, om situaties met mensen met dementie te bespreken. Bijvoorbeeld een moment waarop je merkte dat iemand wel of juist niet werd gehoord. De werkvorm past in het verpleeghuis en in de wijk. Hij is ook geschikt voor het onderwijs, bijvoorbeeld om studenten te laten reflecteren op situaties uit hun stage.

Vul het reflectieformulier in na een situatie die je is bijgebleven. In het teamoverleg legt de gespreksleider de 4 kaarten op tafel. Samen lopen jullie de route langs: Opmerken, Doen, Ervaren en Leren. Je sluit af met wat jullie meenemen en wat goed ging. In de instructie lees je stap voor stap hoe je het gesprek begeleidt.

  • De 4 reflectiekaarten. Print ze dubbelzijdig, het liefst op dik papier.
  • Een ingevuld reflectieformulier per situatie.
  • De instructie voor de gespreksleider.
  • Tijd in het teamoverleg.

De werkvorm is ontwikkeld in het project 'De mens zien die (ook) dementie heeft'. In dat project werkten zorgteams, studenten, mensen met dementie en naasten samen via participatief actieonderzoek. Het project is een samenwerking van Hogeschool Inholland, Vilans, mboRijnland, WZH, Topaz en Article 25. Gefinancierd door ZonMw.

Soort kennis

Praktijk

Lees meer over de opbrengsten en beluister de podcasts op de projectpagina 'De mens zien die (ook) dementie heeft'.

Inschrijven nieuwsbrief

Wil jij als eerste op de hoogte blijven van praktijkvoorbeelden, nieuws, tools en bijeenkomsten over de ouderenzorg? Meld je dan aan voor de nieuwsbrief!


Voor meer informatie over de verwerking van persoonsgegevens, zie onze privacyverklaring.