Zorg voor Beter gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren.
Ik ga akkoord met het plaatsen van cookies (inclusief tracking cookies).
Niet akkoord en lees meer
Home Thema's Tijd voor zorg Praktijk Aandacht voor de cliënt

Tijd voor zorg

Aandacht voor de cliënt

Heel gek, maar het geven van 'aandacht' aan cliënten wordt soms gezien als tijdverspilling. Er moeten zoveel handelingen in de zorg gebeuren, dat het erbij inschiet. Voor handelingen in de zorg wordt betaald, voor het geven van aandacht niet. Toch is het geven van echte aandacht heel belangrijk. Zowel voor je cliënt als voor jezelf. Al is het maar een paar minuten.

6 grote voordelen van aandachtstijd

  • Je hebt veel beter contact met je cliënt
  • Je krijgt te horen wat de echte vraag van de cliënt is
  • Je kunt je zorg veel beter afstemmen op wat iemand nodig heeft
  • Je hebt meer plezier in je werk
  • Je hebt (heel paradoxaal) vaak minder tijdsdruk
  • Het geeft voldoening om er voor de cliënt 'te zijn'

Ze vragen hoe het met me gaat, maar zijn dan meteen bezig met het meten van mijn bloeddruk. Je hoort precies of je welkom bent met je verhaal of niet.

Cliënt ouderenzorg

Doordat je beter gefocust bent op de persoon die je voor je hebt, ben je minder afgeleid. Je maakt minder fouten. Je weet beter wat er écht toe doet. Het geeft jezelf rust als je toekomt aan het belangrijkste. Je kunt na je dienst meer tevreden zijn met wat je die dag hebt gedaan.

Aandacht geven, hoe doe je dat?

Tijd nemen voor de cliënt lijkt eenvoudig. Maar in de hectiek van uitval van collega’s raakt dit uit zicht. Dan is het de kunst om terug te gaan naar waar het om gaat. Tijd nemen voor de cliënt uit zich op de volgende manieren:

  • Toestemming vragen om een kamer/huis van iemand binnen te gaan
  • Jezelf voorstellen, een hand geven bij de eerste ontmoeting
  • Oogcontact maken
  • Vragen hoe de cliënt zich (vandaag) voelt
  • Met aandacht luisteren, teruggeven wat je hoort
  • Geestelijk en emotioneel aanwezig zijn
  • Ingaan op emoties van de ander

Ik heb geleerd om bij het binnenkomen in iemands huis de tijd te nemen. Vooral als het de eerste keer is. Er vallen dan meteen allemaal dingen op hun plek. De persoon, het belangrijkste probleem, het vertrouwen dat de ander in jou heeft.

Wijkverpleegkundige

Neem een aantal gewoontes aan

Je lichaamstaal is heel belangrijk. Die kan haast en onrust uitstralen, maar ook rust en ontspanning. Door te blijven staan of juist te zitten maak je non-verbaal duidelijk of je tijd neemt voor iemand of dat je op het punt staat om door te rennen. Je kunt het tijd nemen voor je cliënt bevorderen, door een aantal gewoontes aan te nemen:

  • Tussen twee cliëntcontacten een kort moment even bewust te ontspannen
  • De cliënt te laten merken dat je tijd voor hem of haar hebt
  • Te overleggen over je tijd, laat de ander (mee)beslissen: wat is nu belangrijk?
  • Open te staan voor vragen
  • Altijd de eerste 3 tot 5 minuten aandacht geven, even niets ‘hoeven’ doen

Wat vinden zorgmedewerkers het mooiste van hun vak?

Het verschil maken en een bijdrage leveren aan de gezondheid en het welzijn van cliënten. Dat vinden zorgmedewerkers het mooiste van hun vak, blijkt uit een poll van Zorg voor Beter.

Zes tijdstijlen van cliënten

Cliënten die gebruik maken van zorg hebben grote verschillen in de manier waarop zij met hun dag omgaan en wat zij vervolgens vragen van de verzorging, als het om afstemming gaat. Uit promotieonderzoek van Gabriëlle Verbeek (2011) blijkt dat er in de langdurige zorg uiteenlopende tijdstijlen van cliënten zijn te onderscheiden.

Aan het stuur

Deze cliënten willen graag een actief leefpatroon handhaven. Zij zitten ‘aan het stuur’ en hebben een dagritme met afspraken en activiteiten die in de tijd gepland zijn.

Pluk de dag

Deze mensen zijn niet klokgericht. De ene dag loopt totaal anders dan de andere. Vandaag is er meer hulp nodig dan morgen.

Balans bewaken

Cliënten die letten op hun energiebalans willen graag een overzichtelijke dag. Zij hebben activiteiten maar ook duidelijke rustmomenten, om overbelasting te voorkomen.

Loslaten van de klok

Deze cliënten hebben vaak een heel actief leven geleid. Hun lichaam wil niet meer helemaal meewerken en is langzamer of heeft meer rust nodig. De klok wordt minder belangrijk.

De tijd uitzitten

Deze mensen hebben te maken met een (sterk) afnemende conditie en energie. Er dreigt verlies van zelfstandigheid, eigenheid en bezigheden. Deze cliënten komen nauwelijks buiten en worden steeds passiever.

De laatste tijd

Sommige cliënten leven in hun laatste tijd. Het energieniveau is laag. Er zijn vaak weinig eigen activiteiten. Sommige van deze cliënten lezen af en toe wat en ontvangen bezoek, maar op zo'n manier dat dit niet teveel vermoeit.

Afstemmen op de tijd van de cliënt

Afstemmen van de zorg op het ritme van de cliënt is belangrijk. Als mensen het ritme van een organisatie moeten volgen, verdwijnt hun persoonlijk dagritme in veel gevallen en worden zij meer en meer geleefd en afhankelijk. Dit heeft behalve met de lichamelijke situatie te maken met persoonlijke opvattingen over tijd en keuzes over het verdere leven. Wanneer men zijn of haar eigen dagrimte kan aanhouden (eigen tijdstijl), dan loopt de zorg vaak veel soepeler.

Een cliënt van de thuiszorg: “Nu ik weet dat ze bij mij altijd voor 10 uur komen, kan ik zelf mijn ochtend verder indelen. En als het een enkel keertje toch niet lukt, dan bellen ze. ” 

Weg met de klok!

Iris Workel, verzorgende Carintreggeland locatie Zuiderhart in Hengelo startte het project 'Werkdruk verlagen'. Bij het kleinschalig wonen heeft Iris werkdrukverlaging en vraaggericht werken gekoppeld. De aanpak leidde tot een enorme verlaging van de werkdruk, een fijnere werksfeer en tot grotere tevredenheid van bewoners en familie.

https://youtu.be/-M3n102taog

Voorkeuren van de cliënt

Om achter de tijdwensen van de cliënten te komen, kunnen zorgmedewerkers hier gericht naar vragen. Je kunt hiervoor deze vragenlijst gebruiken: Tijdwensen in kaart brengen bij cliënten (pdf)

Bron

  • G. Verbeek, Zorg: een kwestie van tijd. Afstemming van zorgverleining en organisatie op tijdsperspectieven van cliënten, 2011 (promotieonderzoek)
JOUW REACTIE
Wil je een link invoegen in de tekst? Zet de link tussen vierkante haken: [www.zorgvoorbeter.nl]





Gabriëlle Verbeek

mail | meer info

gverbeek@artemea.nl

Lees meer

NieuwsTijd voor zorg

Meer nieuws

Gratis nieuwsbrief

Meld je aan voor de gratis wekelijkse nieuwsbrief.

Bekijk nieuwsbrieven