Zorg voor Beter gebruikt cookies om het gebruik van de website te analyseren en het gebruiksgemak te verbeteren.
Ik ga akkoord met het plaatsen van cookies (inclusief tracking cookies).
Niet akkoord en lees meer
Home Nieuws Nieuws 2018 juli Blog: Ontdek waar je cliënt energie van krijgt

Dementie

Blog: Ontdek waar je cliënt energie van krijgt // 06/07/2018

Hoe ga je er als zorgverlener mee om als iemand graag wil autorijden, maar dit vanwege dementie ter discussie staat? Een tijdje terug vroegen we jou te reageren op dit dilemma door een poll in te vullen. De antwoordopties varieerden van onverantwoord en onveilig tot samen oplossingen bedenken en in gesprek gaan. In deze blog gaat Johanneke van der Bijl, expert Dementie op Zorg voor Beter, in op de uitkomsten van de poll.

Wat mij opvalt is dat een deel van de reacties in gaat op de gevolgen. De veiligheid van zowel de persoon met dementie als van de andere weggebruikers lijkt in het geding. Autorijden is daarom niet langer verantwoord en dat moet iemand zelf onder ogen zien, wordt gedacht. Uit de reacties blijkt ook dat de weg naar dit besluit genuanceerder is. Voor je tot een oordeel komt dat autorijden onverantwoord is en iemand daarmee confronteert is het heel belangrijk om te weten: Hoe gaat het er nu werkelijk aan toe? Wat speelt er in deze situatie? Waarover maken de persoon met dementie en naasten zich zorgen en deel jij die zorgen of heb je als professional andere zorgen?

'Wie ik nog ben'

Daarnaast komt er in jullie reacties nog een andere belangrijke vraag naar voren, namelijk: Hoe is het eigenlijk voor meneer Jansen uit de casus als anderen je rijvaardigheid in twijfel trekken? Het dilemma van het rijbewijs omvat meer dan de vraag wat nu wel of niet veilig en verantwoord is. Het roept, zo ervaarde ik een tijdje geleden ook, vragen op als: Wie ben ik en wat kan ik nog als ik mijn rijbewijs kwijt raak?

Het dilemma van het rijbewijs omvat meer dan de vraag wat nu wel of niet veilig en verantwoord is.

Onlangs vertelde een man mij hoe hij al snel na de diagnose zijn rijbewijs kwijt raakte. Zijn vrouw is slecht ter been en van hem als chauffeur afhankelijk om samen uitstapjes te maken. In korte tijd raakten zij die vrijheid en mobiliteit, maar ook hun gezamenlijke uitstapjes kwijt. Hun wereld voelde klein en het maakte hem verdrietig dat hij dit niet meer voor zijn vrouw kon betekenen. 

Hoe kom je op het spoor wat van betekenis is? 

Verreweg de meeste reacties laten zien dat je als professional steun kunt geven door in gesprek te gaan over wat het betekent voor meneer Jansen om zijn rijbewijs nu of in de toekomst misschien wel kwijt te raken. Hoe doe je dat? Hoe kom je op het spoor wat dit alles betekent voor de persoon met dementie? Ik denk dat er veel kracht schuilt in goed luisteren en daarvoor de tijd nemen. Wat hoor jij als je het verhaal van de cliënt in dit dilemma beluistert?

Ik denk dat er veel kracht schuilt in goed luisteren en daarvoor de tijd nemen.


Toen de man, die ik pas tegenkwam, mij zijn verhaal vertelde voelde ik de onmacht en boosheid van hem over het verlies van zijn rijbewijs. Deze emoties vertellen je iets over de belevingskant. Je kunt iemand laten voelen dat je luistert, hoort en begrijpt wat voor hem of haar belangrijk is. Dat kan even lucht en steun geven.

Levensverhaal helpt je om meer te weten over je cliënt

In de casus van meneer Jansen hoor je ook een stukje levensverhaal terug over wie hij is en wat voor hem belangrijk is. De taxichauffeur van vroeger die er nu voor zijn vrienden kan zijn door hen praktisch van A naar B te vervoeren. Dit stukje levensverhaal helpt je om niet alleen naar iemand te kijken als cliënt, maar ook naar wie iemand is en wat voor hem of haar belangrijk is. Te ontdekken waar iemand energie van krijgt en wat kracht geeft. Dat is tegelijk ook een bron om uit te putten en samen te verkennen welke alternatieven er zijn als blijkt autorijden echt niet goed meer lukt.

Ethiek in de praktijk

Ethiek is even stilstaan en nadenken bij wat je doet of juist niet doet. Bij de keuzes in je handelen en vooral ook waarom je die keuzes maakt. Want aan keuzes liggen waarden ten grondslag die belangrijk zijn voor jouw beroepsmatige manier van handelen. Daar sta je niet altijd bij stil. Dat kan ook niet altijd, daar is de tijd vaak niet voor en het hoeft ook niet bij iedere handeling. Toch is het zinvol af en toe even stil te staan bij een situatie. Bekijk die eens beter en stel vragen bij misschien vanzelfsprekend lijkende oplossingen. Wat is goed handelen in dit geval? Wat wijs je af en waarom? Kan het ook anders en beter? Dat is ethiek in de praktijk, nadenken over je doen en laten en de ‘waarom’-vraag stellen.
Lees verder

JOUW REACTIE
Wil je een link invoegen in de tekst? Zet de link tussen vierkante haken: [www.zorgvoorbeter.nl]





Gratis nieuwsbrief

Meld je aan voor de gratis wekelijkse nieuwsbrief.

Bekijk nieuwsbrieven

Meer over Dementie