Meet- en verbeterdag maakt noodzaak aanpassen Kwaliteitskader duidelijk
Om te voorkomen dat het Kwaliteitskader Verantwoorde Zorg puur een bekostigingsinstrument wordt en de motivatie tot verbeteren verdwijnt, heeft het Kwaliteitskader nog een extra slag nodig. Zorgkantoren kijken nu te veel naar het aantal sterren dat een organisatie krijgt en niet naar de verbetering. Dat bleek maandag 27 september tijdens de Meet- en Verbeterdag in Bussum.
“We waren zeer gemotiveerd om aan de slag te gaan met het kwaliteitskader. Totdat we dit jaar geconfronteerd werden met de eisen van het zorgkantoor, waarbij we op bepaalde indicatoren genoeg sterren moesten hebben”, zegt iemand uit de zaal tijdens de plenaire paneldiscussie. “Kunt u er alles aan doen om dit tegen te gaan, want dit is echt funest voor onze drive tot verbeteren.” De spreker krijgt met een spontaan applaus veel bijval uit de zaal.
Niet worden afgerekend
Panellid Marie-Josée Smits van brancheorganisatie ActiZ erkent direct dat ze deze klacht van veel leden hoort. “De informatie uit het kwaliteitskader is zeker ook bedoeld voor zorgkantoren om hun zorginkoop op te baseren. Ik heb echter grote moeite met de manier waarop dat nu gaat. Wij willen juist dat verzekeraars kijken wat organisaties doen met de uitkomsten van de metingen en hoe ze de kwaliteit van de zorg vervolgens gaan verbeteren.” Ook panellid Jenneke van Veen, hoofdinspecteur van de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) erkent het probleem: “Het is logisch dat zorgverzekeraars informatie nodig hebben. Maar de indicatoren moeten wel stevig genoeg zijn en de sterren moeten informatie geven over de interne verbetering.”
Wel beter, minder sterren
Op dit moment hangt het aantal sterren dat een zorgorganisatie krijgt voor een bepaalde indicator, af van de prestaties van andere organisaties op dezelfde indicator. “We hebben heel hard gewerkt om onszelf te verbeteren, maar krijgen minder sterren omdat anderen het ook beter doen”, verklaart een aanwezige uit de zaal. “Het zorgkantoor koopt daardoor de zorg misschien wel bij een ander in.” Tineke van Sprundel van ActiZ vraagt de microfoon en roept op om als organisaties samen in het verweer te komen. “Spreek uw bestuurders erop aan en laat hen de zorgverzekeraars hierop aanspreken. Maak samen een vuist! Verzekeraars willen toch zeker ook meer kwaliteit?”
‘Situatie mooier voordoen’
Het probleem is duidelijk urgent. Een aanwezige oppert zelfs: “Als wij door de zorgkantoren worden afgerekend op de resultaten, moeten we misschien maar andere resultaten aanleveren.” Smits van ActiZ waarschuwt direct: “Als blijkt dat de gegevens niet betrouwbaar zijn, tast je al onze verworvenheden aan.” Van Veen van de IGZ voegt toe: “Als je de zorg mooier voordoet dan die is, richt je veel schade aan.”
Iets mee doen
Ivette Heesbeen, senior beleidsmedewerker van ActiZ, zegt een dag na de Meet- en Verbeterdag niet geschrokken te zijn van de discussie in de zaal. “Wij wisten al door eerdere bijeenkomsten dat dit leeft”, vertelt ze. “We moeten hier zeker iets mee doen. Gelukkig zijn de meeste mensen echt niet van plan de resultaten te manipuleren, want dan heb je niets meer aan het Kwaliteitskader.”
Overleg met zorgverzekeraars
Het is volgens Heesbeen wel goed dat er een prikkel gekoppeld is aan de resultaten. “Alleen de manier waarop is nog niet goed. Wij willen hier in samenwerking met de zorgkantoren een oplossing voor vinden.” Heesbeen heeft het plan om hiervoor bijeenkomsten met verzekeraars te organiseren. Daarnaast wil ze met onderzoekers uitzoeken hoe ze de sterren als indicatie voor de kwaliteit van zorg op een verantwoorde manier kunnen inzetten. “Zodat niet alleen de resultaten zichtbaar zijn, maar ook de verbetering in de tijd.”
Bijdrage aan betere zorg
Heesbeen meent dat dit dilemma is ontstaan omdat de doelen van het kwaliteitskader, namelijk intern verbeteren, extern verantwoorden en het bieden van keuze-informatie aan de cliënt, moeilijk verenigbaar zijn. “Op de lange termijn moeten we echt kijken of we de drie functies eventueel moeten scheiden. Maar op de korte termijn willen we met het huidige instrument zo goed mogelijk werken. We moeten niet vergeten dat het meten van indicatoren in het kwaliteitskader tot nu toe zeker wel heeft bijgedragen aan betere zorg.”
Meer informatie
Lees ook het verslag: Genoeg te brengen en halen op drukbezochte Meet- en verbeterdag