Genoeg te brengen en halen op drukbezochte Meet- en verbeterdag
De reacties in de zaal waren veelzeggend: nog niet alle kinderziektes van het Kwaliteitskader Verantwoorde Zorg zijn opgelost. Maar de bezoekers die massaal waren afgekomen op de Meet- en verbeterdag van ActiZ deden dat niet alleen om hun bezorgdheid te uiten. Ze kwamen ook om kennis te maken met verbeterinstrumenten, te horen over de eerste kwaliteitsverbeteringen en ervaringen uit te wisselen.
Het goede nieuws komt tijdens het gezamenlijke ochtendprogramma van Ivette Heesbeen van ActiZ: “Sinds het begin van het kwaliteitskader voor de VVT is er meer aandacht voor het mentaal welbevinden van de cliënt én voor verschillen tussen cliënten”, vertelt ze. Was het motto in 2007 nog ‘better done than perfect’, nu is het tijd om het kwaliteitskader te verbeteren. “In de nieuwe set is de toevalsfactor verkleind. Ook is de betrouwbaarheid beter vanwege het grotere aantal cliënten.” Heesbeen laat zien dat instellingen in 2009 op bijna alle zorginhoudelijke indicatoren beter scoorden dan in 2008. Voor de cq-index zijn de resultaten in de somatische zorg en de thuiszorg verbeterd, alleen om onduidelijke reden in de psychogeriatrie niet. “Maar alles bij elkaar mogen we best trots zijn op wat we tot nu toe hebben bereikt.”
Praktische uitvoering soms lastig
Marie-Josée Smits van ActiZ vraagt de aanwezigen tijdens de paneldiscussie of zij ook trots zijn op het kwaliteitskader. “Ik vind het een belangrijk middel voor transparantie”, vertelt iemand in de zaal. “Maar de praktische uitvoering blijft lastig. Het meten van de zorginhoudelijke indicatoren is toch een extra belasting voor verzorgenden.” Uit de instemmende reacties blijkt dat dit een gedeeld probleem is. Ook komt naar voren dat verzorgenden de meting niet altijd goed uitvoeren omdat de vragen lastig zijn. Jenneke van Veen van de IGZ hoopt dat verzorgenden in hun opleiding gaan leren dat meten erbij hoort. “Het hoort nu eenmaal bij het werk. Ze willen toch zelf ook goede kwaliteit leveren?”
Nog niet het perfecte instrument
De zaal wil graag meedenken en –praten over het kwaliteitskader. Zaken als een eventuele koppeling met de zorgzwaartepakketten (ZZP’s), het gebruik van kiesbeter.nl en de al dan niet gewenste marktwerking in de zorg passeren de revue. Als iemand het onderwerp zorgkantoren aan de orde stelt, lopen de emoties hoog op. Duidelijk is dat het kwaliteitskader gewenst en nuttig is, maar dat de stuurgroep en betrokken partijen nog veel moeten doen om hiervan het perfecte instrument voor kwaliteitsverbetering te maken.
Voor de ‘meiden’ op werkvloer
In de middag kunnen de deelnemers twee workshops kiezen. Regina Krijger, secretaresse VVT bij Careyn Het Baken, woon- en zorgcentrum in Rozenburg, kiest voor een sessie over hoe je met de uitkomsten van de metingen aan de slag kunt gaan. “Ik hoop op nuttige tips om aan de meiden op de werkvloer duidelijk te maken waarom ze moeten meten. Als ze zien wat ermee gebeurt, zijn ze meer gemotiveerd.” De sessie biedt inderdaad goede handvatten voor kwaliteitsverbetering. Marthijn Laterfeer van LOC Zeggenschap in Zorg en Ike Westland van Stichting Perspekt presenteren hun methode ‘Van meten naar verbeteren’ waarmee organisaties in een middag een lijst met verbeteracties kunnen opstellen. “Het is belangrijk om dit met alle betrokkenen sámen te doen”, legt Laterfeer uit. “Een ander cruciaal aspect van de methode is de analyse: waarom scoor je minder op bepaalde indicatoren? Pas als je dat weet, kun je verbeterdoelen opstellen en daaraan acties koppelen.”
‘Meld om te leren’
In een andere workshop propageert Jacques de Bekker van Triaspect ‘het nieuwe melden’. “Een MIC-commissie op afstand is voldoende, maar opheffen mag ook”, zo blijkt uit zijn presentatie. “Leg de verantwoordelijkheid in de lijn in plaats van bij een commissie. Laat teamleden niet alleen formulieren invullen. Meld om te leren en leer om te verbeteren.” Tijdens de workshop blijkt dat de aanwezigen hun foutmeldingen in de organisatie verschillend organiseren. “Goed om hier ideeën op te doen”, zegt Renate Dingenouts, eerste geneeskundige bij Bruggerbosch in Enschede. “Sommige systemen die op papier mooi lijken, werken niet in de praktijk. Bij valincidenten kun je bijvoorbeeld analyseren wat voor schoenen de cliënt aanhad of welke kant hij opviel. In de praktijk blijkt helaas dat de verzorgende die vragen vaak helemaal niet kan beantwoorden.”
Meer luisteren dan werken
Ook de overige workshops gaan over een bepaald aspect van kwaliteitsverbetering in de zorg. Hoewel het vaker een luistersessie is dan een echte workshop, krijgen de deelnemers nuttige instrumenten aangereikt waarmee ze verder kunnen. Aan het einde van de dag is duidelijk dat er aan het kwaliteitskader zelf nog wel het een en ander schort, dus hier ligt een taak voor de stuurgroep. De organisaties kunnen echter met het huidige systeem zeker al veel verbeteren aan de kwaliteit van zorg.
Meer informatie
Zie ook het nieuwsbericht: Meet- en verbeterdag maakt noodzaak aanpassen Kwaliteitskader duidelijk