Borgen

Over het voorkomen en behandelen van ondervoeding is veel kennis beschikbaar. We weten hoe ondervoeding ontstaat en hoe we het kunnen voorkomen. Ook naar de effecten van een rustige en gezellige ambiance tijdens de maaltijden is onderzoek gedaan. Toch blijft het ondervoedingsprobleem in de dagelijkse praktijk van zorginstellingen nog steeds te groot. Eén van de belangrijkste voorwaarden voor verbetering is heel basaal: iedere betrokkene moet goed op de hoogte zijn van de kennis die er is en zich bewust zijn van het belang van gezellig, goed, gezond en rustig eten. En die kennis moet leven en toegepast worden in de praktijk van alledag.

Richtlijn ‘vertalen’

De basis voor goede zorg rond eten en drinken is te vinden in de Multidisciplinaire richtlijn vocht- en voedselvoorziening verpleeghuisgeïndiceerden. Enkele deelnemers aan het Verbeteraject Eten en Drinken hebben deze richtlijn vertaald naar hun eigen situatie. Er is door de AVVV (nu VenVN) een scholingsmodule ontwikkeld om deze richtlijn te implementeren. De LOC schreef voor cliëntenraden een handreiking om deze richtlijn te ‘lezen’.

Ambiance verbeteren en vasthouden

Om de ambiance rond maaltijden te verbeteren is een draaiboek geschreven. Op basis van dit draaiboek hebben sommige deelnemers aan het Verbetertraject Eten en Drinken checklists of evaluatieformulieren ontwikkeld of werkafspraken opgesteld om zo de veranderingen in de ambiance meer te waarborgen. Over de effecten van gezellig en rustig eten zijn ook enkele artikelen verschenen.

Weten en bewust worden

Door samen met bewoners en medewerkers een heldere visie op eten en drinken te formuleren – en deze visie ook uit te dragen! – zorgt u ervoor dat alle betrokkenen zich meer bewust zijn en blijven van het belang van goed, gezond, gezellig en rustig eten en drinken. Het vertalen van deze visie in beleidsplannen, protocollen, instructies of werkafspraken en informatie voor bewoners zorgt ervoor dat eten en drinken verankerd wordt in de dagelijkse praktijk. Dit alles staat of valt echter met het blijvende commitment van directie en management.

Om de veranderingen en verbeteringen in de zorg rond eten en drinken vast te houden is het belangrijk voortdurend aandacht te besteden aan dit onderwerp. Dat kan door dit thema regelmatig op de agenda van team- of afdelingsoverleggen te zetten of een scholing over (het belang van) goed en gezellig eten en drinken aan te bieden. Vergeet daarbij niet ook de medewerkers van de keuken en de facilitaire dienst te betrekken. In enkele deelnemende zorghuizen aan het Verbeteraject Eten en Drinken zijn deze medewerkers betrokken bij het uitserveren van de maaltijden; op die manier krijgen ze direct feedback van bewoners en voelen ze zich meer betrokken. Ook het aanstellen van een specifieke ‘aandachtfunctionaris eten en drinken’ (bijvoorbeeld in de vorm van een voedings- of unitassistente) kan de communicatie met de ‘keuken’ verbeteren.
Deelnemers aan het Verbeteraject Eten en Drinken hebben verschillende (beleids)plannen, checklists, formulieren en dergelijke ontwikkeld om te zorgen voor borging van de veranderingen in de zorg rond eten en drinken in hun huizen.